• 02163486000
  • pr@sjb.co.ir



 

پذیرش شرکت ها در بازار سرمایه:

بازار سرمایه و بورس در واقع ویترین اقتصادی کشور بوده و میتوان با بررسی این بازار پی به اوضاع اقتصادی کشور برده و همچنین شرکتها با پذیرش در این بازار میتوانند نسبت به معرفی بهتر خود به جامعه هدف علاوه بر بازاریابی بهتر برای محصولاتشان اعتبار و بها بیشتری در برند خود ایجاد نمایند. در همین راستا بسیاری از شرکتهای فعال و سودده علاقمند به فعالیت در این بازار و تامین مالی از طریق عرضه سهام شرکت خود و یا شرکتهای زیر مجموعه خود بوده تا بتوانند از مزایایی بسیار بازار سرمایه بهرهمند گردند.

ساختار بازار سرمایه ایران:

سازمان بورس و اوراق بهادار:

سازمان بورس به عنوان نهاد ناظر بر بازار سرمایه در خصوص پذیرش شرکت ها در این بازار، با تشکیل جلسه هیات پذیرش، نظر نهایی را داده تا پس از فراهم نمودن شرایط مد نظر سازمان، پذیرش شرکت ها در بازار سرمایه صورت پذیرد.

شرکت بورس اوراق بهادار تهران:

تابلوهای بورس اوراق بهادار تهران مناسب برای پذیرش شرکت هایی با سرمایه بالا و همچنین سابقه سودآوری مطلوب می باشد که حداقل 2 سال سابقه فعالیت داشته باشند.

شرکت فرابورس ایران:

تابلوهای فرابورس ایران مناسب برای پذیرش شرکتهایی با سرمایه حداقل 50 میلیارد ریالی می باشد که شرایط سوددهی مناسبی نداشته و یا سابقه فعالیت چندانی ندارند.

شرایط عمومی پذیرش در بازار سرمایه:

  1. نزد سازمان بورس و اوراق بهادار ثبت شده باشد
  2. محدودیت قانونی موثر برای نقل و انتقال آن یا اعمال حق رای توسط صاحبان آن وجود نداشته باشد
  3. سهام با نام و دارای حق رای باشد
  4. تمام بهای اسمی آن پرداخت شده باشد

شرایط خاص پذیرش سهام عادی در تابلوهای بورس:

ردیف شرط تابلو اصلی بازار اول تابلو فرعی بازار اول بازار دوم
1 نوع شرکت سهامی عام سهامی عام سهامی عام
2 حداقل میزان سرمایه 1000 میلیارد ريال 500 میلیارد ريال 200 میلیارد ريال
3 میزان حداقلی سهام شناور 20% 15% 10%
4 تعداد حداقلی سهامداران 1000 نفر 750 نفر 250 نفر
5 حداقل نسبت مالکیت 30% 20% 15%
6 تعداد دوره مالی مورد نیاز که شرکت سود آور بوده 3 2 1
7 نوع سهام عادی عادی عادی
8 سابقه فعالیت حداقلی در صنعت مربوطه 3 سال 3 سال 2 سال

شرایط خاص پذیرش سهام:

شرایط خاص پذیرش سهام عادی در تابلوهای فرابورس:

ردیف شرط بازار اول بازار دوم بازار پایه
1 نوع شرکت سهامی عام سهامی عام سهامی عام
2 حداقل میزان سرمایه 50 میلیارد ريال 50 میلیارد ريال 50 میلیارد ريال
3 میزان حداقلی سهام شناور 10% 5% -
4 تعداد حداقلی سهامداران 200 نفر - -
5 حداقل نسبت مالکیت 15% - -
6 تعداد دوره مالی مورد نیاز که شرکت سود آور بوده 1 - -
7 نوع سهام عادی عادی عادی(ممتاز هم می تواند)
8 سابقه فعالیت حداقلی در صنعت مربوطه 2 سال 1 سال هیچ محدودیتی ندارد
9 سهام با نام باشد -

مدارک لازم جهت پذیرش در بازار سرمایه به تفکیک بورس و فرابورس:

مدارک لازم جهت پذیرش در بازار سرمایه بورس فرابورس
تعیین و معرفی مشاور پذیرش
امضای قرارداد فی‌مابین شرکت و مشاور پذیرش
ارائه نامه کتبی به بورس و فرابورس و تصدیق اینکه کلیه مقررات قانونی پذیرش تا زمان ارائه درخواست پذیرش توسط ناشر رعایت گردیده است
تعهدنامه ناشران اوراق بهادار
پرسشنامه پذیرش عمومی و اختصاصی
امید نامه
صورتجلسات مجامع عمومی
مصوبه مجمع عمومی عادی صاحبان سهام شرکت مبنی بر موافقت با پذیرش و عرضه اوراق بهادار آن
آخرین صورت های مالی میان دوره ای
آخرین گزارش هیئت مدیره به مجامع عمومی عادی و فوق العاده یا رکن مشابه
صورت‌‌های مالی سالانه (منتهی به تاریخ پذیرش) به همراه گزارش حسابرس و بازرس قانونی
گزارش بودجه مصوب سال مالی جاری و آتی حسابرسی شده
برنامه کسب و کار (Business plan) شرکت برای حداقل سه سال آینده و بر اساس ساختار پیشنهادی بورس
آخرین اساسنامه ثبت‌شده منطبق بر اساسنامه‌ی نمونه‌ی شرکت‌های پذیرفته‌شده
کلیه آگهی‌های شرکت در روزنامه رسمی کشور (شامل تغییرات اساسنامه)
اسامی اشخاص دارای اطلاعات نهانی شرکت موضوع تبصره یک ماده ۴۶ قانون بازار اوراق بهادار بر اساس ساختار پیشنهادی بورس و فرابورس
برنامه‌های توسعه و تکمیل شرکت در دو سال آینده به ‌انضمام گزارشی که نشان‌دهنده برآورد شرکت از هزینه‌های برنامه و منابع تأمین آنها، و توجیه‌پذیری مالی، اقتصادی و فنی باشد -
تصویر آخرین مفاصاحساب مالیاتی و برگه‌های تشخیص مالیات شرکت در پنج سال گذشته
تصویر آخرین نمودار سازمانی مصوب شرکت
گواهی تأمین پوشش‌های بیمه‌ای کافی برای اموال و دارایی‌های شرکت و تعهد به تدوام آن -
آخرین نامه مدیریت ارائه شده توسط حسابرس مستقل شرکت -
تصویر قراردادهای مهم
گزارش آخرین اقدامات انجام شده توسط مسئولین شرکت در خصوص بندهای شرط آخرین گزارش حسابرس مستقل و بازرس قانونی -
فهرست دعاوی حقوقی له و علیه شرکت
اظهار نظر حسابرس در مورد مطلوب بودن سیستم اطلاعات حسابداری و کفایت سیستم کنترل‌های داخلی -
اصل رسید پرداخت حق پذیرش
تکمیل و ارسال اطلاعات حسابرسی شده مربوط به پیش‌بینی درآمد هر سهم برای سال مالی جاری/آتی بر اساس عملکرد واقعی دوره‌های سه ماهه، در قالب فایل اکسل (مطابق فرمت ارائه شده) و نسخه تایپ و امضاء شده آنها -
سایر اطلاعات مؤثر به تشخیص بورس و فرابورس یا ناشر

بازار دارایی فکری:

بازار دارایی فکری در راستای اجرای مفاد بند (د) ماده 17 قانون برنامه پنجم توسعه که بر حمایت مالی از ایجاد و توسعه بورس ایده و بازار فن آوری به منظور استفاده از ظرفیتهای علمی در جهت پاسخگویی به نیاز بخشهای صنعت، کشاورزی و خدمات تاکید ورزیده است، شرایطی را مهیا میکند برای تکمیل ارتباط حلقه علم و صنعت تا دانشگاهیان، مخترعان و مبتکران بتوانند در ارتباطی نظاممند، ایدهها و ابتکارات خود را به مرحله تجاریسازی برسانند و کلیدی باشد برای شکوفایی و به کارگیری ظرفیتهای کشور و توسعه حوزه تفکر خلاق و اقتصاد دانش بنیان در کشور عزیزمان ایران.

اهداف راه اندازی بازار دارایی فکری:

این بازار اهداف منحصر به فردی دارد که مهمترین آنها حمایت از دارندگان دانش فنی و امتیاز ثبت اختراعات به منظور ارزشگذاری دارایی معنوی و همچنین تخفیف ریسکهای قیمتی مرتبط با اوراق بهادار مبتنی بر مالکیت معنوی است.علاوه بر این تسهیل انتقال تکنولوژی، تسهیل قیمتگذاری منطقی اوراق مالکیت معنوی بر مبنای قیمت یک بازار رقابتی و نیز ارتقای شاخص ثبت اختراعات کشور در مراجع بین المللی به عنوان یکی از شاخصهای اصلی توسعه علم و فناوری، در زمره دیگر اهداف راه اندازی این بازار تعریف شده است.حرکت به سمت هدفمند شدن اختراعات ، کاربردی نمودن پایان نامههای دانشجویان و تکیه بر نیازهای عینی بازار، ایجاد ارزش افزوده از اختراعات در راه اندازی اقتصاد دانش بنیان و استفاده از اسناد اختراعات ارزشگذاری شده در فرابورس به عنوان وثیقه در نهادهای بانکی هم از دیگر اهدافی است که برای بازار دارایی فکری فرابورس ر نظر گرفته شده است.همچنین فرصتهای حاصل از راه اندازی این بازار و تحقق نظاممند کردن ساز و کار ثبت اختراع و صدور تاییدیههای فنی و تخصصی، ایجاد ساختارهای منسجم و متمرکز ارزشیابی، قیمتگذاری و مشاوره، کشف قیمت دقیق، شفاف و عادلانه، امکان انتشار اطلاعات مربوط به قیمتها، بررسی حجم و ارزش معاملات مربوط به حقوق مالکیت معنوی، افزایش شفافیت در بازار نقل و انتقال اوراق بهدار مبتنی بر دارایی فکری، وجود ایدهها و اختراعات فراوان که برای نقل و انتقال نیاز به یک بازار منسجم دارند و هدفمند شدن برگزاری جشنوارهها و همایشهای معرفی ایدهها و اختراعات در سطح کشور را نیز باید در کنار اهداف یاد شده، از دلایل راهاندازی بازار دارایی فکری برشمرد.

طبقه بندی اوراق بهادار مبتنی بر دارایی فکری:

  1. حق ثبت اختراع:

    حق انحصاری است که در قبال اختراع ثبت شده به مخترع یا نماینده قانونی او اعطا می شود.

  2. علائم تجاری:

    نشانه شاخصی است که معرف کالاها یا خدمات معین ایجاد شده توسط شخص یا شرکت خاصی است.

  3. طرح های صنعتی:

    طرح صنعتی جنبه تزئینی یا زیبایی شناسی کالا را نشان میدهد.طرح میتواند شامل خصوصیات سه بعدی مثل شکل کالا یا خصوصیات دوبعدی مانند الگوها، خطوط و رنگ باشد.

  4. حق انحصاری اثر:

    عبارت از حقوق اعطا شده به پدیدهآورندگان آثار و کارهای ادبی و هنری است.

  5. سایر موارد:

    شامل انواع ارقام گیاهی، نوآوری، علائم جغرافیایی، مالکیت صنعتی، تحقق بنیادی و کاربردی، اختراعات و غیره.

نقل و انتقال انواع اوراق بهادار مبتنی بر دارایی فکری:

در حال حاضر نقل و انتقالات انواع اوراق بهادار مبتنی بر دارایی فکری شامل انواع اوراق گواهی ثبت اختراع، طرح صنعتی و علائم تجاری از طریق بازار سوم فرابورس ایران را میتوان در 4 گروه دسته بندی نمود:
نوع اول:
عرضه اوراق بهادار شرکتهای سهامی خاص مبتنی بر دارایی فکری.
نوع دوم:
عرضه مستقیم و بیواسطه اوراق بهادار مبتنی بر دارایی فکری.
نوع سوم:
عرضه حق بهرهبرداری اوراق بهادار مبتنی بر دارایی فکری برای مدت زمان معین.
نوع چهارم:
عرضه حق بهرهبرداری اوراق بهادار مبتنی بر دارایی فکری برای مقدار معین.

بازار سوم فرابورس:

بازار سوم فرابورس ایران که بازاری برای انجام یکباره معاملات شرکتهای سهامی خاص و یا سهامی عام پذیرفته نشده در سایر بازارهای بورس یا فرابورس میباشد. بطورکلی عرضه در بازارهای فرابورس ایران بشرح ذیل صورت می پذیرد: عرضه اولیه، که نخستین عرضه اوراق بهادار پس از پذیرش و درج بوده و در بازار اول و دوم فرابورس ایران صورت می پذیرد. عرضه یکجا، عرضه خرد، و پذیره نویسی که در بازار سوم فرابورس ایران صورت می پذیرد. بازار سوم، بازار عرضه اوراق بهاداری است که در بورس یا بازار خارج از بورس دارای مجوز پذیرفته نشده باشد. در این بازار اوراق بهادار مورد پذیرش قرار نگرفته و صرفا عرضه این اوراق مد نظر است. به عبارت دیگر، این بازار شامل معاملات دست دوم اوراق نمی باشد.

انواع عرضه در بازار سوم فرابورس:

در بازار سوم فرابورس ایران سه نوع عرضه به شرح ذیل انجام می شود:

عرضه یکجای اوارق بهادار:

عرضه یکجای اوارق، مربوط به عرضه اوراق از طرف سهامدار عمده می باشد. در این حالت، سهامدار عمده قصد عرضه یکجای درصدی از سهام شرکت مورد نظر را به عموم دارد.

عرضه خرد اوراق بهادار(جمع آوری سهام)

عرضه خرد، مربوطه به جمع آوری اوراق از سهامداران جزء می باشد. در عرضه خرد، متقاضی خرید شخصی است که خریدار حجم معینی از اوراق بهادار مشخص از سوی مالکان آن است.

پذیره نویسی اوراق بهادار

پذیره نویسی اوراق بهادار، مربوط به پذيره نويسي اوراق بهادار ازجمله سهام شركتهاي سهامي عام،اوراق مشاركت و گواهي سپرده می باشد که بر اساس مجوزصادره ازسازمان ومفاد بيانيه ثبت انجام خواهد شد. درخصوص اوراق مشارکت، پذیره نویسی این اوراق در بازار سوم انجام شده و معاملات دست دوم آن نیز در بازار اوراق مشارکت صورت می پذیرد.

لازم به یادآوریست که اوراق بهادار عرضه شده در بازار سوم تا یک ماه بعد از معامله در بازار سوم فرابورس، قابل عرضه مجدد در این بازار نمی‌باشد. عرضۀ این اوراق پس از این مدت، منوط به احراز مجدد شرایط یاد شده در دستورالعمل مذکور می‌باشد.

مزایای عرضه اوراق بهادار از طریق بازار سوم :

  • وصول مالیات مقطوعی به میزان نیم درصد ارزش فروش سهام و حق تقدم سهام
  • شناسایی شرکت توسط فعالان بازار سرمایه
  • ایجاد فضای رقابت جهت تعیین قیمت عادلانه اوراق بهادار مورد عرضه از طریق سیستم عرضه و تقاضا
  • سهولت فرآیند نقل و انتقالات سهام و تسویه وجوه
  • سهولت در پذیرش آتی شرکت در فرابورس یا بورس (در صورت تمایل مالکان آن)، با توجه به شناخت بوجود آمده

فرآیند عرضه :

متقاضی عرضه در بازار سوم می بایست از طریق کارگزار عضو فرابورس ایران، فرم درخواست عرضه اوراق بهادار خود را حسب مورد به انضمام مدارک، مستندات و اطلاعات مورد نیاز (موارد ارائه شده در ضمیمه فرم مذکور)، به مدیریت بازار فرابورس ایران تسلیم نماید. مدیریت بازار پس از دریافت درخواست عرضه و مدارک مورد نیاز و پس بررسی اولیه آنها، اقدام به تشکیل جلسه کمیته عرضه می نماید. درخواستهای تکمیل شده عرضه به همراه مدارک و اطلاعات در کمیته عرضه مورد بررسی قرار گرفته و درصورت تایید عرضه اوراق توسط کمیته عرضه، مجوز عرضه به کارگزار عرضه کننده ارسال می گردد. در متن مجوز عرضه، شرایط عرضه و مدت اعتبار آن ذکر شده است. پس از احراز تمامی موارد خواسته شده از طرف کمیته عرضه، نام اوراق در فهرست عرضه در بازار سوم درج می گردد.عرضه اوراق بهادار دربازارسوم می بایست حداقل 5 روز و حداکثر یکماه پس از تاریخ درج در فهرست عرضه اوراق بهادار، صورت پذیرد. درصورت عدم عرضه اوراق بهادار ظرف مدت تعیین شده، مجوز عرضه لغو و عرضه مجدد آن منوط به طی فرآیند مربوطه خواهد بود. در صورت لغو مجوز عرضۀ اوراق در فرابورس در مرحلۀ درج، متقاضی عرضه می‌تواند مجدداً تقاضای عرضه را با پرداخت کارمزد عرضه اوراق بهادار به فرابورس ارائه دهد. همچنین درصورت لغو مجوز پس از درج نام اوراق بهادار در فهرست عرضه، متقاضی می تواند پس از گذشت 2 ماه مجدداً تقاضای عرضه را به فرابورس ارائه نماید.

شرکت های سهامی عام که درفرابورس ایران پذیرفته نشده باشند وشرکت های تعاونی سهامی عام با رعایت شرایط ذیل قابل درج در بازار پایه میباشند:

  1. سهام ثبت شده نزد سازمان باشد.
  2. سهام آن با نام باشد. در صورت بی نام بودن بر اساس رویهء اجرایی مصوب هیئت مدیره فرابورس، امکان با نام شدن جهت نقل و انتقال آنها در سامانه معاملاتی وجود داشته باشد.
  3. سهام آن عادی باشد. درصورت وجود سهام ممتاز، بر اساس رویهء اجرایی مصوب هیئت مدیره فرابورس، امکان نقل و انتقال آنها در سامانهء معاملاتی وجود داشته باشد.
  4. حسابرس شرکت از میان موسسات حسابرسی معتمد سازمان انتخاب شده باشد.

مکانیسم این بازار در سه تابلو مجزاست:

  1. تابلوی پایه "الف" :

    شرایط درج در بازار پایه "الف"

    کلیه شرکت های بورسی و سپرده گذاری مرکزی اوراق بهادار و همچنین نهادهای مالی، تشکل های خود انتظام پس از پذیرش توسط هیات پذیرش اوراق بهادار امکان معامله سهام و حق تقدم آن را دارند.

    • پیش گشایش از ساعت 8:30 الی 9
    • انجام معاملات پیوسته از ساعت 9 لغایت 12:30 صورت میگیرد
    • مرحله حراج پیوسته با محدودیت دامنه نوسان حداکثر 5 درصدی
    • شرکت بورس کالای ایران، بورس انرژی و معاملات اوراق بهادار فرابورس ایران با امکان دسترسی معامله گران برخط مجاز به وارد کردن سفارش و انجام دادن معامله بصورت توافقی بدون محدودیت دامنه نوسان روزانه هستند
  2. تابلوی پایه "ب":

    شرایط درج در بازار پایه"ب"

    انجام معاملات سهام و حق تقدم سهام در این تابلو به صورت عادی میباشد و همچنین معاملات در فواصل بین دو حراج بصورت پیوسته در بازه تعیین شده انجام می شود.

    • پیش گشایش از ساعت 8:30 الی 9 (محدودیت دامنه نوسان حداکثر 10% روزانه قیمت)
    • پیش گشایش از ساعت 8:30 الی 9 (محدودیت دامنه نوسان حداکثر 10% روزانه قیمت)
  3. تابلوی پایه "ج":

    انجام معاملات و چگونگی آن در این تابلو به این صورت است که خرید سهام و حق تقدم سهام تنها در سه روز زوج معاملاتی یعنی ( شنبه، دوشنبه و چهارشنبه) امکان پذیر است و معاملات در فواصل بین دو حراج بطور پیوسته به قیمت ثابت کشف شده در آخرین حراج ناپیوسته پیشین انجام می شود.

    • پیش گشایش از ساعت 8:30 الی 9 (بدون محدودیت دامنه نوسان)
    • حراج پیوسته (با قیمت ثابت کشف شده) از ساعت 9 لغایت 12 صورت میگیرد و تا 12:30 حراج ناپیوسته (بدون محدودیت دامنه نوسان روزانه قیمت)
    • معامله گران برخط مجاز به وارد کردن سفارش و معامله هستند
    • نمایش سهامداران بالای 10%

    زمان توقف نماد در تابلوی پایه"ج" و شروع مجدد معامله توسط معاونت عملیات و نظارت بازار اطلاع رسانی میشود.